UCSIA
Prinsstraat 14
B-2000 Antwerpen
marijke.celis@ua.ac.be
Tel. +32 (0)3 265 49 60
Fax +32 (0)3 707 09 31
Pacifisme in de praktijk

De eerste van een reeks van drie internationale academische workshops over aspecten van vrede vond plaats van 6 tot 8 december 2017 over 'pacifisme' met een openingsgesprek tussen prof. dr. Meena Sharify-Funk en prof. dr. Cheyney Ryan, ingeleid door Jorg Kustermans en gemodereerd door Dominiek Lootens.

Is pacifisme op paradoxale wijze innig verbonden met geweld? Een nader onderzoek van de geschiedenis van het pacifisme, zijn individuele en collectieve verschijningsvormen, zijn ethische grondslagen en zijn verwevenheid met religieuze en culturele tradities leert dat de vraag minder paradoxaal is dan ze lijkt. De overtuiging dat geweld altijd en overal aanwezig is, beweegt sommige mensen om zich volledig uit de wereld terug te trekken in absoluut pacifisme. Maar zelfs Jezus bleef niet helemaal zonder woede. Martin Buber ziet in dialoog noodzakelijke elementen van confrontatie en Martin Luther King spoort mensen aan om hun haat om te buigen in politieke actie. Figuren als Bertrand Russell menen dat geweld soms verantwoord is, alhoewel weinig oorlogen bij nader inzien werkelijk ‘gerechtvaardigd’ kunnen worden in de zin van de doctrine van de rechtvaardige oorlog. De grens tussen zelfverdediging en politieke verdediging is dun. Wellicht vertrouwen we toch maar beter op wetgeving en instellingen die mensen tot dialoog kunnen brengen en genocides of terrorisme voorkomen en bestrijden.

Meena Sharify-Funk combineert activisme en academisch onderzoek. Ze bracht een globaal netwerk in kaart van moslima’s die zich engageren voor vrede. Het Europese pacifisme zou winnen bij een pluralistische benadering met oog voor niet-Europese inbreng. Cheyney Ryan getuigde over zijn engagement in de Amerikaanse burgerrechtenbeweging en tegen de oorlog in Vietnam en zijn samenwerking met Dorothy Day in de katholieke werknemersbeweging. De universiteit kan studenten bewegen tot academische verdieping én concreet maatschappelijk engagement.

WERKTEN MEE: Tomas Baum (Vlaams Vredesinstituut), Martin Ceadel (Universiteit van Oxford), Etienne De Jonghe, Jorg Kustermans (Universiteit Antwerpen), Heikki Patomäki (Universiteit van Helsinki), Cheyney Ryan (Universiteit van Oxford | Universiteit van Oregon) Tom Sauer (Universiteit Antwerpen), Meena Sharify-Funk (Wilfrid Laurier Universiteit), Wim Smit (Wereld Missie Hulp vzw), Johan Verstraeten (KU Leuven)