Van denken naar doen: service-learning
Service-learning, het tweede luik, geeft het programma een extra dimensie. Hierbij combineren studenten leren en maatschappelijke inzet. Ze passen hun academische inzichten toe in een concrete context en denken kritisch na over wat ze meemaken. Zo blijft solidariteit geen abstract begrip, maar iets tastbaars, een praktijk die vorm krijgt in ontmoeting, samenwerking en engagement.
De deelnemers gaan aan de slag bij sociale organisaties die dagelijks werken voor en met mensen met een migratieachtergrond. Ze krijgen zo een inkijk in de realiteit op het terrein: de uitdagingen, maar ook de veerkracht, creativiteit en kracht van mensen en organisaties. Deze ervaring verdiept hun begrip van migratie en daagt hen uit om hun rol als onderzoeker en burger te verdiepen.
Sociale partners in de kijker
Voor deze editie van de winterschool werkt UCSIA samen met vijf Antwerpse organisaties die elk op hun eigen manier bijdragen aan een meer solidaire en inclusieve samenleving.
De Loodsen
De Loodsen zoekt een eigentijdse invulling voor solidariteit als antwoord op de grote mondiale uitdagingen die hun effect hebben in stedelijke context: mensen op de vlucht, interculturele verschuivingen, verarming…
Met taallessen, tijdelijke opvang, ontmoetingen en begeleiding van kansarme gezinnen wil de organisatie mensen die uit de boot vallen, ondersteunen en kansen geven. De werking wordt voornamelijk gedragen door vrijwilligers.
Protestants Sociaal Centrum (PSC) – jongerenwerking
Binnen het PSC gaan studenten aan de slag in de jongerenwerking, die zich richt op niet-begeleide jonge nieuwkomers tussen 17 en 25 jaar. Deze jongeren staan vaak alleen in hun zoektocht naar een plek in de samenleving. De jongerenwerking biedt een laagdrempelige ontmoetingsplek waar ontspanning, begeleiding en ondersteuning samenkomen.
Atlas – Stadsklap
Stadsklap is een initiatief van Atlas, het integratie- en inburgeringscentrum van Antwerpen. Het project brengt anderstalige Antwerpenaren in contact met vrijwilligers om samen Nederlands te oefenen in alledaagse gesprekken. In een informele en gelijkwaardige setting groeit taalvaardigheid, maar ook wederzijds begrip en ontmoeting. Stadsklap toont hoe taal een sleutel kan zijn tot participatie en verbondenheid.
Rising You
Rising You is een sociale onderneming die jonge vluchtelingen begeleidt naar duurzame tewerkstelling. Via opleiding en intensieve coaching worden jongeren voorbereid op technisch uitdagende jobs, vaak in knelpuntberoepen op hoogte en in de horeca.
De klimzaal in het Antwerpse Park Spoor Noord is het kloppende hart van Rising You. Het is een laagdrempelige ontmoetingsplaats waar iedereen welkom is, ook recreatieve klimmers zonder migratieachtergrond. Door samen te sporten, ontmoeten de jongeren mensen, bouwen ze een netwerk op, ontdekken ze hun talenten en vinden ze de juiste opleiding.
Rising You combineert economische activiteit met sociale impact en toont hoe talentontwikkeling, ondernemerschap en solidariteit hand in hand kunnen gaan. Het project geeft inzicht in de rol van werk als hefboom voor integratie en eigenwaarde.
De Gezondheidskiosk
Op het Terloplein in Borgerhout vind je de Gezondheidskiosk, een plek waar buurtbewoners kunnen binnenlopen voor informatie over een gezonde levensstijl en ziektepreventie. Het project probeert mensen die door de mazen van het net glippen op een toegankelijke manier te sensibiliseren over gezondheid.
Zo organiseren ze bijvoorbeeld workshops over gezond koken, een EHBO-opleiding, en kan je er je risico op hart- en vaatziekten laten bepalen. Voor de kiosk staat een beweegbank waaraan vrijwilligers trainingen geven op verschillende momenten van de dag.
Op korte tijd groeide de kiosk uit tot een echte ontmoetingsplek voor de bewoners en andere lokale sociale organisaties. Het initiatief toont hoe gezondheid, migratiestatus en sociale kwetsbaarheid nauw met elkaar verbonden zijn, en hoe zorg ook een vorm van solidariteit kan zijn.
Samen leren, samen verantwoordelijkheid opnemen
Door academische verdieping te koppelen aan engagement op het terrein wil de winterschool studenten uitdagen om kritisch na te denken over hun rol als onderzoeker, professional en burger.
Solidariteit blijft zo geen abstract begrip, maar een concrete praktijk die vraagt om luisteren, samenwerking en betrokkenheid. De ontmoeting met sociale organisaties en hun doelgroepen verrijkt het denken over solidariteit en maakt duidelijk dat maatschappelijke verandering vaak begint met kleine, concrete stappen.
Met deze winterschool bouwt UCSIA verder aan haar missie om wetenschap, ethiek en samenleving met elkaar te verbinden, en om jonge onderzoekers te stimuleren hun kennis in te zetten voor een rechtvaardigere wereld.