Drones, algoritmes en zwermtechnologie
Wat tot voor kort futuristisch leek, krijgt vandaag al een plaats op het slagveld. Maar hoe groot is die verandering werkelijk? Hoever staan we in 2026? En wat gebeurt er wanneer we steeds meer beslissingen in oorlogstijd overlaten aan systemen die we niet altijd volledig kunnen doorgronden?
Fundamentele vragen
- Wie is verantwoordelijk wanneer een AI-systeem een fout maakt?
- Hoeveel menselijke controle moet er blijven over beslissingen over leven en dood?
- Kunnen de bestaande regels van het oorlogsrecht deze nieuwe technologieën voldoende begrenzen?
Een blik op de technologische (r)evolutie
Deze lezing schetst waar we vandaag staan, welke technologische en militaire ontwikkelingen zich aftekenen en welke grote maatschappelijke en ethische vragen daaruit voortkomen. Geen sciencefiction, maar een blik op een technologische (r)evolutie die zich vandaag al voltrekt en op de keuzes die we als samenleving moeten maken over hoever we daarin willen gaan.
Programma
- 19.00 uur | Deuren
-
19.30 uur | Welkom en inleiding
door Erik De Bom, directeur UCSIA -
19.40 uur | Lezing 'AI in oorlog: (g)een goed idee?'
door Ann-Katrien Oimann, assistant professor AI Governance and Ethics aan Tilburg University en reservist bij de Belgische Defensie -
20.25 uur | Repliek
door Robin Vanderborght, onderzoeker Vlaams Vredesinstituut - 20.40 uur | Vragen uit het publiek
- 21.00 uur | Einde
Over Ann-Katrien Oimann
Ann-Katrien Oimann is assistant professor AI Governance and Ethics aan Tilburg University en reservist bij de Belgische Defensie. Ze promoveerde aan de KU Leuven en de Koninklijke Militaire School op een proefschrift over morele verantwoordelijkheid voor autonome wapensystemen.
Haar onderzoek richt zich op de inzet van AI in het militaire domein, met bijzondere aandacht voor de ethische en juridische vraagstukken rond autonome systemen en AI binnen defensie. Ze werkt op het snijvlak van AI, ethiek, defensie en recht en adviseert over beleid rond AI en defensie. Daarnaast duidt ze deze ontwikkelingen in het publieke debat.
Over Robin Vanderborght
Robin Vanderborght studeerde rechten aan de universiteiten van Antwerpen en Lyon, en internationale betrekkingen en diplomatie aan de Universiteit Antwerpen.
Na zijn studies liep Robin stage bij de Belgische Permanente Vertegenwoordiging bij de Organisatie voor Veiligheid en Samenwerking in Europa (OVSE) in Wenen.
Vervolgens keerde hij terug naar de Universiteit Antwerpen waar hij als doctoraatsonderzoeker werkte aan een proefschrift over de legitimering van kernwapens en andere militaire toepassingen van opkomende technologieën, zoals artificiële intelligentie. Na het behalen van zijn doctoraatstitel werkte hij als postdoctoraal onderzoeker en gastlector aan dezelfde universiteit.
Sinds augustus 2026 is Robin aan de slag als onderzoeker bij het Vlaams Vredesinstituut. Hij verricht bij het instituut voornamelijk onderzoek naar dual-usetechnologieën, stijgende defensie-uitgaven, wapenexport en non-proliferatie.
De UCSIA-Leerstoel Vrede
Hoe werken we aan een veiligere en stabielere wereld, in Europa en wereldwijd? De UCSIA-Leerstoel Vrede zoekt antwoorden op die vraag en stimuleert onderzoek naar een nieuwe veiligheidsarchitectuur. Elk jaar gaat de leerstoel dieper in op een prangende maatschappelijke kwestie, met publiekslezingen, rondetafels of seminaries.
De leerstoel is een initiatief van UCSIA, in nauwe samenwerking met het Departement Politieke Wetenschappen van de Universiteit Antwerpen en Pax Christi Vlaanderen.
