Girard in het Witte Huis?

23 november 2026
19:00-
21:00
Stadscampus Universiteit Antwerpen - Lokaal S.C.204, Prinsstraat 13, 2000 Antwerpen

Dertig jaar nadat René Girard in Antwerpen een eredoctoraat ontving, duikt zijn denken op in het Witte Huis. Techmiljardair Peter Thiel en vicepresident JD Vance noemen zich ‘girardianen’. Maar lezen ze Girard wel zoals hij bedoeld was?

In zijn nieuwe boek ontleedt Guido Vanheeswijck hoe Girards ideeën over mimetische begeerte en het zondebokmechanisme worden gebruikt en misbruikt.

Girard in het Witte Huis?

Het Centrum Pieter Gillis organiseert dit event in samenwerking met UCSIA​.

Wie was René Girard?

René Girard (1923-2015) was een Frans denker die het grootste deel van zijn loopbaan in de Verenigde Staten werkte. Hij begon als historicus en literatuurcriticus en groeide uit tot een van de invloedrijkste cultuurdenkers van de twintigste eeuw. 

Zijn kernidee is eenvoudig en verrassend: we willen vaak iets omdat anderen het willen. Die ‘mimetische begeerte’ zorgt voor rivaliteit, en groepen lossen de spanning die daaruit ontstaat vaak op door samen één slachtoffer aan te wijzen: de zondebok. Girard wilde dat mechanisme zichtbaar maken, zodat we ermee kunnen ophouden.

Trump en de 'girardianen'

In 1995 ontving hij een eredoctoraat in Antwerpen. Dertig jaar later duikt zijn naam op in een onverwachte omgeving: de entourage van Donald Trump. Techmiljardair Peter Thiel en vicepresident JD Vance noemen zich ‘girardianen’. Maar lezen ze hem wel goed? De nieuwe Amerikaanse machthebbers wijzen telkens nieuwe zondebokken aan, terwijl Girard net het omgekeerde bepleitte.

In zijn nieuwe boek Filosofische fluisteraars, theologische techbro’s, politieke rattenvangers ontleedt Guido Vanheeswijck hoe Girards denken wordt gebruikt en misbruikt voor een politiek-ideologisch project dat haaks staat op wat Girard zelf voor ogen had. Ook Europa komt daarbij in beeld.

Kom naar de boekvoorstelling en ga in gesprek met de auteur.

Over Guido Vanheeswijck

Guido Vanheeswijck (1955) is filosoof en emeritus hoogleraar aan de Universiteit Antwerpen en de KU Leuven. Hij schreef talloze boeken en artikels, onder meer over Robin Collingwood, René Girard en Charles Taylor. In 1995 was hij de promotor van Girards eredoctoraat in Antwerpen.

Over Centrum Pieter Gillis

Het Centrum Pieter Gillis geeft het actief pluralisme van de Universiteit Antwerpen vorm in onderwijs, onderzoek en dienstverlening. Het verzorgt de verbredende keuzevakken, coördineert Community Service Learning en stimuleert dialoog en maatschappelijke betrokkenheid, onder meer met de jaarlijkse Pieter Gillis lezing. 

De naam verwijst naar de Antwerpse humanist en vriend van Erasmus en Thomas More, en net als hij neemt het centrum levensbeschouwelijke vragen ernstig en benadert het ze met een open houding.

Nieuws